Forklift operatör belgesi ve iş güvenliği.

Belge neden konuşuluyor

Forklift bir iş makinesi. Devrildiğinde ya da yükü düşürdüğünde sonucu ağır oluyor ve bu kazaların büyük kısmı ehliyetsiz ya da eğitimsiz kullanımdan çıkıyor. Bu yüzden forklift kullanacak kişinin operatör eğitimi almış ve bunu belgeleyebiliyor olması bekleniyor.

Operatörsüz forklift kiraladığınızda araç sizin sahanızda, sizin personelinizle çalışıyor. Yani kullanım sorumluluğu doğrudan sizde. Bu yüzden aracı teslim ederken kullanacak kişinin belgeli olup olmadığını soruyoruz. Formalite olsun diye değil, gerçekten önemli olduğu için.

Belge ve mevzuat detayları için kendi iş güvenliği uzmanınıza danışın. Bu yazı sahada işe yarayan pratik bilgiyi anlatıyor, hukuki görüş vermiyor.

Denge üçgeni: forklift neden devrilir

Forklift, otomobil gibi dört köşesinden dengelenmiyor. Ön iki tekerlek ve arka aksın orta noktası arasında bir üçgen var, buna denge üçgeni deniyor. Aracın ve yükün ortak ağırlık merkezi bu üçgenin içinde kaldığı sürece forklift dengede duruyor.

Ağırlık merkezi üçgenin dışına çıktığı anda araç devriliyor. Merkezi dışarı iten şeyler ise şunlar:

• Kapasitenin üstünde yük almak
• Yükü yüksekte tutarak hareket etmek
• Yüklüyken hızlı ya da keskin dönüş yapmak
• Eğimli zeminde yanlamasına ilerlemek
• Yükü çatalın ucunda taşımak, yani ağırlık merkezini öne uzatmak

Bunların hepsi eğitimde anlatılan konular. Eğitimsiz kullanımın tehlikeli olmasının sebebi de bu: araç normal görünürken bir anda devriliyor ve sürücünün tepki verecek zamanı olmuyor.

Sahada en sık görülen hatalar

• Emniyet kemerini takmamak. Devrilme anında kabinden atlamaya çalışmak en ölümcül hata. Kemer takılıysa operatör kabin içinde kalır ve koruma çerçevesi işini yapar.
• Yükü yüksekte taşımak. Yük taşınırken çatal zeminden yaklaşık bir karış yukarıda ve hafif geriye yatık olmalı.
• Görüşü kapatan yükle ileri gitmek. Yük görüşü kapatıyorsa geri geri gitmek doğru olan.
• Çatalın üzerine insan almak. Forklift insan taşımak için tasarlanmadı, uygun sepet olmadan kesinlikle yapılmamalı.
• Yaya alanında hız. Depo içinde en sık yaşanan kazalar yaya ile forklift arasında oluyor.
• Park ederken çatalı havada bırakmak. Araç park edilirken çatal yere indirilmeli, el freni çekilmeli, anahtar alınmalı.

Kapasite plakasını okumayı bilin

Her forkliftin üzerinde bir kapasite plakası var ve orada yazan tonaj, belirli bir yük merkezi ve belirli bir kaldırma yüksekliği için geçerli. Yük uzadıkça ya da yukarı çıktıkça taşınabilir ağırlık düşüyor.

Yani üzerinde 3 ton yazan bir forklift her koşulda 3 ton kaldırmaz. Sınırda kalan işlerde bir üst kapasiteye çıkmak doğru olan. Bu yüzden kiralama talebinizde yükün ağırlığı kadar kaldırma yüksekliğini de soruyoruz.

Operatörlü kiralama ne zaman daha mantıklı

Belgeli operatörünüz yoksa, iş kısa süreliyse ya da tek seferlikse operatörlü kiralama hem daha hızlı hem daha güvenli oluyor. Araç geldiği anda iş başlıyor, kullanım sorumluluğu bizde kalıyor ve sahayı tanımayan bir personeli araca bindirmek zorunda kalmıyorsunuz.

Uzun süreli işlerde ve kendi belgeli personeliniz varsa operatörsüz kiralama daha ekonomik. Karar tamamen bu iki şeye bakıyor.